Tijdens een commissiedebat op 28 oktober besprak de Tweede Kamer de belemmeringen voor Nederlandse start-ups en scale-ups. Volgens minister Heleen Herbert van Economische Zaken en Klimaat groeien te veel innovatieve ondernemingen onvoldoende door vanwege een tekort aan kapitaal, personeel en markttoegang. Het kabinet wil daarom financiering toegankelijker maken en de commerciële toepassing van nieuwe kennis stimuleren. Voor Noord-Nederland zijn vooral de plannen rond regionale ontwikkelingsmaatschappijen en kennisinstellingen relevant.

Meer groeikapitaal en minder belemmeringen

Een belangrijk discussiepunt was de beschikbaarheid van durfkapitaal. Het kabinet wil meer private investeringen aantrekken en bestaande financieringsregelingen beter op elkaar laten aansluiten. Voor zogenoemde blended finance, waarbij publieke en private financiering worden gecombineerd, is 250 miljoen euro beschikbaar. Daarmee kunnen onder meer kapitaalintensieve innovaties in klimaattechnologie worden ondersteund.

Ook regelgeving kwam aan bod. Kamerleden wezen op loondoorbetaling bij ziekte, ontslagregels en hoge bedrijfskosten als belemmeringen voor groei. Het kabinet onderzoekt daarom experimenteerruimte waarin innovatieve ondernemingen met oplossingen voor knellende regelgeving kunnen werken.

Regionale ontwikkelingsmaatschappijen centraal

Voor Noord-Nederland is de positie van regionale ontwikkelingsmaatschappijen bijzonder relevant. Minister Herbert gaf aan dat er momenteel geen begrotingsruimte is om deze organisaties extra te kapitaliseren. Wel verwacht het kabinet dat bestaande middelen meer private cofinanciering aantrekken.

Voor de Noordelijke Ontwikkelingsmaatschappij (NOM), die investeert in innovatieve ondernemingen in Groningen, Fryslân en Drenthe, betekent dit dat samenwerking met private investeerders belangrijk blijft. De evaluaties van regionale ontwikkelingsmaatschappijen over de periode 2021–2025 worden eind 2026 aan de Kamer aangeboden.

Daarnaast is 31 miljoen euro voorzien voor een landelijke valorisatie-impuls. Daarmee beoogt het kabinet een verdubbeling (binnen vijf jaar) van het aantal academische spin-offs dat minimaal één miljoen euro privaat kapitaal aantrekt. Ook wordt gewerkt aan betere samenwerking tussen technologieoverdrachtskantoren van kennisinstellingen.

Voor noordelijke kennisinstellingen en innovatieve bedrijven biedt deze aanpak mogelijkheden om onderzoek sneller om te zetten in commerciële toepassingen. De precieze verdeling van de middelen moet nog worden uitgewerkt. Het kabinet informeert de Kamer hierover in het eerste kwartaal van 2027.