Het ministerie van Economische Zaken meldde op 12 februari dat het aandeel R&D binnen buitenlandse investeringen in 2025 is toegenomen. Van de 180 gefaciliteerde investeringsprojecten hadden er 53 onderzoek en ontwikkeling als primaire activiteit. Daarmee is R&D voor het eerst de grootste categorie binnen de jaarresultaten van NFIA en het Invest in Holland-netwerk. Dit is goed nieuws voor Noordelijke ecosystemen, waaronder de afgebeelde Watercampus in Leeuwarden.

Die ontwikkeling markeert een duidelijke koerswijziging in het Nederlandse acquisitiebeleid. Waar buitenlandse investeringen eerder vaak draaiden om distributie, logistiek of ondersteunende functies, ligt de nadruk sinds enkele jaren op zogenoemde ‘value projects’: investeringen die bijdragen aan innovatie, verduurzaming en digitalisering. In 2025 viel zelfs 100% van de projecten binnen deze categorie.

Het gevolg is een andere dynamiek. R&D-investeringen zijn doorgaans kapitaalintensiever, kennisgedreven en sterker verweven met regionale ecosystemen. Ze brengen samenwerking met universiteiten en onderzoeksinstellingen met zich mee, versterken bestaande clusters en creëren hoogwaardige werkgelegenheid. Daarmee verschuift het accent van kwantiteit naar kwaliteit.

Dat gebeurt in een minder vanzelfsprekende internationale context. Geopolitieke spanningen, economische terughoudendheid en discussies over strategische autonomie maken buitenlandse investeringsbeslissingen complexer. Tegelijkertijd staan binnenlands thema’s als regeldruk, beleidsvoorspelbaarheid en arbeidsmarktkrapte nadrukkelijk op de agenda. Het aantrekken van R&D-projecten is daarmee geen automatisme, maar het resultaat van gerichte positionering.

Voor onze regio is die verschuiving relevant. Wanneer onderzoek en ontwikkeling de dominante categorie wordt, wordt regionale specialisatie bepalender. Ecosystemen rond energie en waterstof, groene chemie, watertechnologie, agrifood en medische innovatie sluiten direct aan bij het type investeringen dat nu wordt aangetrokken. Zulke projecten landen niet willekeurig; ze zoeken aansluiting bij bestaande kennisstructuren en samenwerkingsverbanden.

De jaarresultaten over 2025 laten daarmee zien dat buitenlandse investeringen steeds nadrukkelijker worden ingezet om technologische en innovatieve kracht te versterken. Voor het Noorden ligt de opgave in het scherp positioneren van die eigen ecosystemen binnen dit nationale acquisitiebeleid, zodat R&D-intensieve bedrijven niet alleen voor Nederland kiezen, maar ook voor onze regio.